Na co umierają Polacy?

Na co umierają Polacy?

Czy myślałeś kiedyś, ile życia Ci jeszcze zostało? W jaki sposób umrzesz? I co najważniejsze – czy masz na to jakikolwiek wpływ?

Jeżeli tak, to dobrze trafiłeś – w tym artykule przedstawię Ci najnowsze naukowe statystyki dotyczące długości życia w Polsce oraz informacje na temat najczęstszych przyczyn zgonów.

Zobacz, co Cię czeka!


Na początek poznaj najważniejsze fakty:

  • Mężczyźni w Polsce żyją średnio 74,1 lat, a kobiety – 81,8, czyli prawie osiem lat dłużej 1.
  • Najczęstszymi przyczynami zgonu w naszym kraju są choroby sercowo-naczyniowe (43%), nowotwory (28%) oraz choroby neurologiczne (9%) 1.
  • Do największych czynników ryzyka przedwczesnej śmierci zaliczają się palenie tytoniu oraz zła dieta 1, 3.
  • Świadomość najczęstszych przyczyn śmierci oraz czynników ryzyka jest kluczowym elementem poprawy stylu życia, a tym samym zwiększenia swoich szans na długowieczność.

Jak długo będziesz żyć?

Na początek zastanówmy się nad odpowiedzią na dwa zasadnicze pytania: „Ile lat masz szansę przeżyć?” oraz „Z jakiego powodu najczęściej umierają Polacy?”.

Ile żyją Polacy?

W 2017 roku przeciętna długość życia Polaków wynosiła 81,8 lat dla kobiet oraz 74,1 lat dla mężczyzn 1, 3. Oznacza to, że jeżeli jesteś mężczyzną i masz aktualnie 35 lat, to możesz spodziewać się jeszcze średnio około 39 lat życia.

A skąd te dysproporcje pomiędzy płciami?

Zakłada się, że różnica w długości życia kobiet i mężczyzn wynika w dużej mierze z genetycznych różnic w strukturze chromosomów pomiędzy płciami. Płeć żeńska ma posiadać więcej telomerów chroniących życie komórek podczas podziałów. Wskazuje się również na korzystny wpływ żeńskich hormonów płciowych (estradiolu) na układ sercowo-naczyniowy. Potwierdza to pięciokrotnie niższy współczynnik zgonów kobiet w stosunku do mężczyzn z powodu chorób układu krążenia (omówione w 2).

Na co umieramy najczęściej?

W Polsce mało zaszczytne główne miejsca na podium najczęstszych przyczyn zgonów zajmują: choroby sercowo-naczyniowe (43% wszystkich zgonów), nowotwory (28%) oraz choroby neurologiczne (9%) 1.

W następnej kolejności Polacy umierają wskutek chorób układu pokarmowego, oddechowego, powikłań cukrzycy i chorób nerek, w wypadkach komunikacyjnych oraz w wyniku innych nieszczęśliwych wypadków (upadki, utopienia, pożary) 1.

Trzy najczęstsze przyczyny zgonów w Polsce. Dane pochodzą z Global Burden of Disease Study 2017 1

Jak widzisz, największe żniwo zbierają „choroby sercowo-naczyniowe”. A co ten termin dokładnie oznacza?

Jak sama nazwa wskazuje, są to patologie w obrębie układu sercowo-naczyniowego skutkujące zaburzeniem pracy serca lub jakiegokolwiek innego narządu (np. mózgu). Wśród tych chorób najgroźniejszy jest zawał serca (czyli martwica mięśnia sercowego wywołana niedokrwieniem, a w drugiej kolejności udar mózgu 1, 3.

Jeżeli chodzi o nowotwory, niechlubny prym w liczbie zgonów wiodą rak płuca oraz jelita grubego. Wśród chorób neurologicznych najczęstszymi przyczynami śmierci są choroby Alzheimera i Parkinsona 1, 3.

Poznaj swojego wroga. Czynniki ryzyka

A jakie czynniki ryzyka mają największy wpływ na przedwczesne zgony i zmniejszoną jakość życia? Zanim się przekonamy, podzielę się z Tobą dobrą informacją – część z nich możesz wyeliminować.

Wśród naszych zachowań największy negatywny wpływ na długość oraz jakość życia ma palenie tytoniu. Na drugim miejscu znajdują się złe wybory żywieniowe (niezdrowa dieta). Istotny wpływ na liczbę przedwczesnych zgonów ma również spożywanie alkoholu 1, 3.

Z kolei do czynników metabolicznych wysokiego ryzyka należą podniesione ciśnienie krwi, wysokie BMI oraz nadmierne stężenie glukozy w osoczu na czczo 1, 3.

Oczywiście wpływają na nas nie tylko czynniki wewnętrzne, ale i te zewnętrzne. Spośród nich najbardziej negatywny wpływ na nasze zdrowie i długość życia ma zanieczyszczenie powietrza 1, 3.

A Ty kiedy umrzesz?

Fakty są okrutne. Każdy dzień zbliża nas nieuchronnie do śmierci. Jednak w wielu przypadkach wyrok da się odroczyć. Tryb życia, jaki prowadzisz oraz świadomość chorób, które najbardziej Ci zagrażają, mają olbrzymi wpływ na to, kiedy i jak umrzesz.

Przypomnijmy, że według najnowszych statystyk kobiety w Polsce żyją średnio 81,8 lat a mężczyźni 74,1 lata. Najczęstszymi przyczynami zgonów są choroby sercowo-naczyniowe oraz nowotwory. Stanowią one ponad 70% wszystkich przyczyn śmierci. Wśród naszych zachowań największy wpływ na przedwczesną śmierć ma palenie tytoniu, zła dieta oraz spożywanie alkoholu. Czynnikiem ryzyka jest również zanieczyszczenie powietrza.

Wiesz już, co robić i czego nie robić, aby zwiększyć swoje szanse na długowieczność. Jaki będzie Twój następny krok?

Zostaw swój komentarz na stronie Facebook. Oto link.

  1. Institute for Health Metrics and Evaluation (IHME). Findings from the Global Burden of Disease Study 2017. Seattle, WA: IHME, 2018.
  2. Eskes, T., & Haanen, C. (2007). Why do women live longer than men? European Journal of Obstetrics & Gynecology and Reproductive Biology, 133(2), 126–133. (Abstrakt)
  3. http://www.healthdata.org/poland
Autor artykułu:

Szymon Tyras

Chief Science Officer w Mazuko Health. Student kierunku lekarskiego i naukowiec. Autor tekstów i prelegent na konferencjach naukowych. Entuzjasta Data Science w neuronaukach i medycynie.